Şavakların dört mevsimi

Dersim'de yaşayan Şavakların yaşamı, kültürü, yaylalara yoluculukları beyazperdeye aktarıldı. Sayıları gittikçe azalan Şavaklarla ilgili belgesel 2008 Şubatı'nda gösterime giriyor.

Kazım Öz'ün yönetmenliğini yaptığı yeni belgesel 'Şavaklar'ın çekimi yaklaşık bir yıldır devam ediyor. Kürt Alevi ve Sünni olan Şavakların hik‰yesini ele alan belgesel, kış çekimlerini bitirdikten sonra Şubat 2008'de gösterecek. ARTE TV ile ortaklaşa yapılan 'Şavaklar' doğa, kültür ve yaşam belgeseli olarak izleyiciyle buluşacak. Belgesele konu olan Şavaklar hakkında ANF'ye bilgi veren Kazım Öz, 'Şavaklar kan bağıyla bağlı olan bir aşiret değil. Daha çok yaşam şeklinden kaynaklı olarak, 'Şavaklar' ismiyle hitap edilen bir topluluk. Şavaklar, içinde Sünni ve Alevi mezhebinden Kürtlerin olduğu bir topluluk. Bunlar kışın köylerindeler, baharla birlikte yaylalara giderler. Dersim, Erzincan, Erzurum dağlarına gider, sonbaharda geri gelirler. Bu her yıl böyle devam eder. Aynı zamanda hayvancılık yapan bir topluluktur. Sayıları gittikçe azalıyor. Net olmamakla birlikte sayıları üç ile beş bin arasında' diyor. Kendisinin de bir Şavak olduğunu söyleyen Kazım Öz, Şavakların doğayla ilişkisinin oldukça farklı, renkli ve teknolojiden uzak olduğunu söylüyor.

Yönetmen bu belgesiyle Pertek, Çemişgezek, Elazığ, Erzurum, Erzincan ve Bingöl'ün yaylalarına gidip-gelen Şavakların yaşam biçimlerini ve yaylaların güzelliklerini anlatmayı hedeflediğini belirtiyor. 'Film, Şavakların dört mevsimini anlatan, baharda başlayan ve kışın biten bir film' diyen Kazım Öz, 'Farklı mevsimlerde, farklı kültürel olaylarda biz ordaydık sürekli. İçinde hem bireylerin, hem hayvanların hik‰yesi var. Mesela bir kuzu hik‰yesi var. Gerçekten doğum anını çektiğimiz bir kuzunun; büyüme, mezbahanedeki kesim anına kadarki hik‰yesini kattık. Bir doğa, kültür, coğrafya belgeseli olarak bakabiliriz buna' diyor. Öz, 'Dr-Uzak' adlı dikkat çeken belgeselinde köyü ana tema olarak ele almıştı. 'Şavaklar'da benzer bir tabloyla ele alınmasına rağmen, farklı, küçük hik‰yeler katmış belgesele. 'Kuzu' hik‰yesi dışında, 'dengbêj genç Kürt kızının', 'güçlü Kürt kadınını temsil eden bir annenin hik‰yesi' gibi farklı hik‰yelerle birlikte bir bütün olarak izleyici Şavakları tanımış olacak. Yönetmen Öz, 'İzleyici görmediği bir yaşamı, Şavaklar belgeselinde görecek. İzleyici kendilerinden çok uzak bir yaşamı görecek. Doğayı, farklı bir kültürü görecekler. Yolculuk görecekler, bu yolculuktaki bazı karakterlerin hik‰yelerini görecekler. Güzel bir belgesel görecekler diyebilirim' diyor.
İSTANBUL / ANF

Cemil Oğuz